Căn cứ pháp lý

• Nghị định 01/2021/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 04/01/2021.
• Thông tư 105/2020/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 17/01/2021.
• Luật quản lý thuế 2019 có hiệu lực từ ngày 01/07/2020.
• Thông tư 01/2021/TT-BKHĐT có hiệu lực từ ngày 01/05/2021.

Hộ kinh doanh cá thể là mô hình kinh doanh rất phổ biến ở nước ta. Với đặc điểm đơn giản, dễ quản lý, không cần bận tâm về sổ sách kế toán nên hộ kinh doanh được nhiều cá nhân, hộ gia đình lựa chọn thành lập. Tuy nhiên, nguồn vốn của hộ kinh doanh chủ yếu dựa vào vốn tự có của chủ hộ, nên trong những giai đoạn khó khăn nhiều hộ kinh doanh đã phải lựa chọn phương án giải thế.

Giải thể hộ kinh doanh là gì?

Giải thể hộ kinh doanh là quá trình chấm dứt hoạt động kinh doanh của hộ kinh doanh, đồng nghĩa với việc ngừng cung cấp hàng hóa, dịch vụ ra thị trường. Khi một hộ kinh doanh giải thể, nghĩa là giấy phép kinh doanh sẽ không còn hiệu lực và các hoạt động liên quan đến kinh doanh của hộ đó sẽ chấm dứt.

Nguyên nhân dẫn đến giải thể – chấm dứt hộ kinh doanh

Ngày nay, đa phần nhiều người thường chọn đăng ký hộ kinh doanh cá thể để mở cửa hàng kinh doanh dịch vụ ăn uống, bán tạp hóa, văn phòng phẩm… bởi mô hình này yêu cầu vốn ít, thủ tục đăng ký đơn giản và mức thuế phải nộp thấp. Vậy nguyên do nào khiến hộ kinh doanh phải giải thể hay chấm dứt hoạt động?

Có một số lý do như sau:

• Hộ kinh doanh gặp khó khăn do thiếu vốn, thiếu ứng dụng công nghệ hay marketing vào hoạt động bán hàng dẫn đến khách hàng ít, kinh doanh thua lỗ;
• Phải đóng cửa hoặc hạn chế kinh doanh do dịch bệnh kéo dài;
• Hộ cá thể muốn chuyển địa chỉ kinh doanh nên phải làm thủ tục đóng cửa hộ kinh doanh ở quận/huyện cũ thì mới được chuyển sang quận/huyện mới.

Điều kiện giải thể hộ kinh doanh là gì?

Dưới đây là những điều kiện giải thể hộ kinh doanh quan trọng cần đáp ứng trước khi thực hiện thủ tục giải thể.

Không còn nghĩa vụ thuế chưa hoàn thành

Đây là điều kiện bắt buộc và quan trọng nhất.

Trước khi giải thể, hộ kinh doanh phải hoàn tất toàn bộ nghĩa vụ thuế, bao gồm:

• Thuế môn bài (nếu còn kỳ chưa nộp).
• Thuế GTGT, thuế TNCN (nếu thuộc diện kê khai).
• Thuế khoán còn nợ (đối với hộ khoán).
• Các khoản truy thu, tiền phạt chậm nộp (nếu có).
• Báo cáo tình hình sử dụng hóa đơn (nếu đã phát hành hóa đơn).
• Hủy hóa đơn còn tồn chưa dùng (đối với hộ đã đặt in/đặt mua).

Cơ quan thuế chỉ xác nhận đóng mã số thuế khi hộ không còn nợ thuế. Nếu còn nợ, hồ sơ giải thể sẽ bị trả lại hoặc yêu cầu bổ sung.

Đã thanh lý các khoản nợ và nghĩa vụ tài chính

Ngoài nghĩa vụ thuế, hộ kinh doanh còn phải thanh lý:

• Nợ nhà cung cấp
• Nợ tiền hàng chưa trả
• Nợ khách hàng đặt cọc
• Lương, thưởng, trợ cấp cho người lao động (nếu có)
• Hợp đồng còn hiệu lực (mặt bằng, dịch vụ, vận chuyển, …)

Việc thanh lý nên lập biên bản để lưu trữ nhằm hạn chế tranh chấp về sau. Trường hợp hộ kinh doanh nợ nhưng chưa thể thanh toán vẫn phải có thỏa thuận bằng văn bản với bên cho vay/bên liên quan và cam kết trách nhiệm của chủ hộ.

Chủ hộ phải ra quyết định giải thể bằng văn bản

Giải thể chỉ hợp lệ khi chủ hộ ban hành: Quyết định giải thể và Thông báo chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh.

Các văn bản này gồm các thông tin:

• Tên hộ kinh doanh
• Địa điểm kinh doanh
• Lý do giải thể
• Thời điểm chấm dứt
• Trách nhiệm thanh lý tài sản, nợ
• Chữ ký chủ hộ và đóng dấu (nếu có)

Đây là căn cứ để cơ quan đăng ký kinh doanh tiếp nhận hồ sơ.

Hoàn tất thủ tục với cơ quan thuế trước khi nộp lên UBND

Thứ tự chuẩn thường là:

1. Làm việc với cơ quan thuế → xin xác nhận hoàn tất nghĩa vụ thuế
2. Sau khi có xác nhận → nộp hồ sơ giải thể tại UBND cấp huyện

Không làm đúng thứ tự này rất dễ dẫn đến việc hồ sơ bị trả lại.

Trả lại giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh

Khi nộp hồ sơ, chủ hộ cần trả lại: Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh bản gốc và Giấy xác nhận ngành nghề đủ điều kiện (nếu ngành kinh doanh thuộc diện cấp phép). UBND sẽ thu hồi hoàn toàn để thực hiện thủ tục xóa thông tin hộ kinh doanh trên hệ thống.

Hộ kinh doanh không đang trong quá trình bị kiểm tra hoặc xử lý vi phạm

Theo quy định thực tế áp dụng tại nhiều quận, huyện nếu hộ kinh doanh đang bị kiểm tra thuế hoặc bị xử phạt hành chính hoặc đang liên quan đến vụ tranh chấp/hợp đồng chưa giải quyết thì thủ tục giải thể sẽ tạm dừng.

Trường hợp hộ bị nghi ngờ/điều tra liên quan hoạt động trái pháp luật (buôn lậu, hàng cấm, gian lận thuế…), việc giải thể sẽ bị tạm hoãn.

Khi đủ các điều kiện này, hộ kinh doanh có thể thực hiện thủ tục giải thể nhanh chóng và tránh rủi ro bị xử phạt.

Thủ tục giải thể hộ kinh doanh chi tiết

Để chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh cá thể bạn thực hiện theo 6 bước sau:

Bước 1: Ra quyết định giải thể hộ kinh doanh

Căn cứ theo điều Điều 188, Luật Doanh nghiệp 2020 chủ hộ kinh doanh hoặc người đại diện phải đưa ra quyết định giải thể bằng văn bản.

• Quyết định giải thể cần ghi rõ lý do giải thể, ngày hiệu lực của việc giải thể, và các thủ tục tiếp theo.
• Quyết định phải được ký bởi chủ hộ hoặc đại diện hợp pháp của hộ kinh doanh.

Bước 2: Thông báo giải thể với cơ quan thuế

Hộ kinh doanh cần thông báo với cơ quan thuế về việc giải thể, kê khai và thanh toán thuế còn lại:

• Nộp các báo cáo thuế cuối cùng và hóa đơn chưa sử dụng.
• Hoàn tất nghĩa vụ thuế: Nộp các khoản thuế, phí, lệ phí còn nợ, thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp (nếu có).
• Xin cấp Giấy xác nhận không nợ thuế từ cơ quan thuế.

Bước 3: Thanh lý tài sản, nợ và hợp đồng

Điều 195, Luật Doanh nghiệp 2020 Hộ kinh doanh phải thanh lý tài sản, thanh toán các khoản nợ và hợp đồng liên quan:

• Thanh lý tài sản: Tất cả các tài sản của hộ kinh doanh phải được đánh giá và thanh lý (nếu có).
• Hoàn tất nghĩa vụ tài chính: Đảm bảo thanh toán tất cả các khoản nợ với các đối tác, ngân hàng, nhân viên, và các bên liên quan khác.
• Chấm dứt hợp đồng lao động (nếu có): Thực hiện các thủ tục liên quan đến người lao động, bao gồm trả lương, bảo hiểm và các quyền lợi khác.

Bước 4: Đóng mã số thuế và hủy giấy phép kinh doanh

Điều 197, Luật Doanh nghiệp 2020 Hộ kinh doanh cần hoàn tất thủ tục đóng mã số thuế và hủy giấy phép kinh doanh.

• Đóng mã số thuế hộ kinh doanh: Nộp tờ khai chấm dứt hoạt động của hộ kinh doanh tại cơ quan thuế.
• Hủy giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh: Đến cơ quan đăng ký kinh doanh để nộp hồ sơ yêu cầu hủy giấy phép, bao gồm quyết định giải thể và các giấy tờ liên quan.

Bước 5: Nộp hồ sơ giải thể và nhận xác nhận

Chuẩn bị hồ sơ giải thể hộ kinh doanh gồm:

• Quyết định giải thể hộ kinh doanh có chữ ký của chủ hộ hoặc đại diện hợp pháp.
• Giấy xác nhận đã hoàn tất nghĩa vụ thuế từ cơ quan thuế.
• Biên bản thanh lý tài sản (nếu có).
• Giấy tờ chứng minh việc hoàn tất các nghĩa vụ tài chính.

Hộ kinh doanh nộp hồ sơ giải thể theo 1 trong 3 cách sau:

Cách 1: Nộp hồ sơ giải thể tại cơ quan đăng ký kinh doanh (UBND quận/huyện)

Cách 2: Nộp hồ sơ online trên Cổng dịch vụ công

• Bước 1: Đăng nhập Cổng dịch vụ công (nếu chưa có, hãy đăng ký tài khoản).
• Bước 2: Chọn thủ tục giải thể hộ kinh doanh
  • Tìm và chọn thủ tục “Giải thể hộ kinh doanh” trong danh mục các thủ tục hành chính.
  • Chọn cơ quan đăng ký hộ kinh doanh nơi đã đăng ký hộ kinh doanh cần giải thể >> Chọn Nộp trực tuyến >> Điền đầy đủ thông tin và tải các tài liệu cần thiết (Quyết định giải thể, Giấy xác nhận hoàn thành nghĩa vụ thuế, Biên bản thanh lý tài sản).
• Bước 3: Chờ kết quả chấm dứt hoạt động HKD trong 03 ngày làm việc

Nếu hồ sơ hợp lệ, bạn sẽ nhận được Giấy xác nhận giải thể hộ kinh doanh qua hệ thống Cổng dịch vụ công.

Cách 3: Nộp hồ sơ online trên Cổng thông tin về đăng ký hộ kinh doanh.

• • Bước 1: Đăng nhập Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp
  • Bước 2: Chọn “Đăng ký hộ kinh doanh” >> Chọn “Đăng ký thay đổi nội dung đăng ký hộ kinh doanh” >> chọn “Tiếp theo”
  • Bước 3: Nhập mã số hộ kinh doanh và chọn “Tìm kiếm”, hệ thống hiển thị thông tin hộ kinh doanh, bạn kiểm tra lại sau đó chọn “Tiếp theo”
  • Bước 4: Chọn người nộp hồ sơ và điền thông tin người đại diện theo pháp luật của HKD >> chọn “Tiếp theo”
  • Bước 5: Chọn “Chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh” >> chọn “Tiếp theo”
  • Bước 6: Hệ thống sẽ hiển thị màn hình xác nhận thông tin giải thể hộ kinh doanh. Bạn chọn “Bắt đầu”.
  • Bước 7: Tại mục “Chấm dứt hoạt động“, bạn điền thông tin về:
    • Loại hình chấm dứt hoạt động
    • Lý do giải thể của hộ kinh doanh.
  • Bước 8: Điền thông tin người ký xác thực hồ sơ giải thể hộ kinh doanh theo quy định >> Nhấn “Chọn“, hệ thống sẽ tự động cập nhật thông tin người ký vào danh sách  người ký/xác thực và gửi thông báo đến email của người ký.
  • Bước 9: Nhấn “Kiểm tra thông tin” để xác nhận các thông tin đã nhập chính xác. Nếu thông tin thiếu hoặc không chính xác, hệ thống sẽ thông báo lỗi. Bạn cần điều chỉnh và nhấn “Đóng báo cáo KT thông tin”.
  • Bước 10: Tại mục “Văn bản đính kèm”, bạn tải đầy đủ các tài liệu cần thiết cho hồ sơ giải thể hộ kinh doanh (như hồ sơ bản giấy) >> nhấn “Lưu”.
  • Bước 11: Chọn “Chuẩn bị” >> Chọn “Xác nhận” để hoàn tất việc chuẩn bị hồ sơ
  • Bước 12: Tích chọn ô “Tôi xin cam đoan tính trung thực, chính xác và toàn vẹn của hồ sơ đăng ký và các tài liệu đính kèm” >> chọn “Xác nhận” >> chọn “Ký số” để xác nhận việc đăng ký giải thể hộ kinh doanh

Bước 6: Hoàn tất thủ tục giải thể hộ kinh doanh

Sau khi hoàn tất tất cả các thủ tục, cơ quan đăng ký kinh doanh sẽ cấp Giấy xác nhận giải thể hộ kinh doanh.

Hồ sơ sẽ được lưu trữ và hồ sơ của hộ kinh doanh sẽ bị xóa khỏi hệ thống đăng ký kinh doanh của cơ quan nhà nước.

Hộ kinh doanh chấm dứt hoạt động kinh doanh mà không thông báo thì bị phạt bao nhiêu?

Theo Điều 63 Nghị định 122/2021/NĐ-CP, có quy định chi tiết về việc đóng mã số thuế hộ kinh doanh. Dưới đây là nội dung chi tiết từ các điểm quy định này:

Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau:

• Không báo cáo tình hình kinh doanh theo yêu cầu của cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã;
• Thay đổi chủ hộ kinh doanh nhưng không gửi hồ sơ thông báo thay đổi nội dung đăng ký hộ kinh doanh đến cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đã đăng ký;
• Tạm ngừng kinh doanh, tiếp tục kinh doanh trước thời hạn đã thông báo nhưng không gửi thông báo bằng văn bản cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đã đăng ký;
• Chuyển địa điểm kinh doanh nhưng không thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã;
• Chấm dứt hoạt động kinh doanh dưới hình thức hộ kinh doanh mà không thông báo hoặc không nộp lại bản gốc Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã;
• Thay đổi ngành, nghề kinh doanh nhưng không gửi thông báo đến cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi hộ kinh doanh đặt trụ sở chính;
• Hoạt động kinh doanh tại nhiều địa điểm nhưng không thông báo cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đặt trụ sở hộ kinh doanh, cơ quan thuế, cơ quan quản lý thị trường. Trường hợp có vi phạm pháp luật về thuế thì xử lý theo quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế.

Biện pháp khắc phục hậu quả:

• Buộc báo cáo tình hình kinh doanh theo yêu cầu đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm a khoản 1 Điều này;
• Buộc thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh cấp huyện đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm b, điểm
• điểm d, điểm đ, điểm e và điểm g khoản 1 Điều này.

Khi hộ kinh doanh đáp ứng đầy đủ các điều kiện giải thể hộ kinh doanh như hoàn tất nghĩa vụ thuế, giải quyết xong các khoản tài chính, chấm dứt hợp đồng còn ràng buộc và nộp hồ sơ đúng quy định, quá trình giải thể sẽ diễn ra nhanh chóng và thuận lợi. Với sự hỗ trợ của Song Minh, thủ tục này càng trở nên đơn giản và đảm bảo tuân thủ đúng pháp lý, giúp chủ hộ yên tâm chấm dứt hoạt động một cách trọn vẹn.

Chi phí giải thể hộ kinh doanh tại Song Minh là bao nhiêu?

Thời gian hoàn thành thủ tục giải thể hộ kinh doanh cá thể là bao lâu?

Trình tự các bước giải thể hộ kinh doanh cá thể như thế nào?

Quy trình giải thể hộ kinh doanh cá thể được thực hiện theo các bước sau:

• Bước 1. Làm thủ tục đóng mã số thuế hộ kinh doanh tại Cơ quan thuế.
• Bước 2. Hoàn thành nghĩa vụ thuế của hộ kinh doanh như: tiền nợ thuế, tờ khai, báo cáo…
• Bước 3. Làm thủ tục trả giấy phép hộ kinh doanh tại Ủy ban nhân dân cấp quận/huyện.

Khi giải thể hộ kinh doanh của Song Minh, tôi cần cung cấp thông tin gì?

Chủ hộ kinh doanh cần cung cấp cho Song Minh hồ sơ như sau:

• Mã số thuế hộ kinh doanh.
• Bản gốc Giấy chứng nhận đăng ký thuế.
• Bản gốc Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh.

Có bắt buộc phải hoàn thành nghĩa vụ thuế trước khi giải thể hộ kinh doanh không?<
Chỉ khi hộ kinh doanh hoàn tất đầy đủ nghĩa vụ thuế (như: nộp đủ tiền thuế, tiền phạt, tờ khai, báo cáo) theo yêu cầu của Cơ quan thuế quản lý thì mới có thể thực hiện thủ tục đóng mã số thuế và trả giấy phép tại Ủy ban nhân nhân quận/huyện.