Căn cứ pháp lý

• Nghị định 01/2021/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 04/01/2021.
• Thông tư 105/2020/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 17/01/2021.
• Luật quản lý thuế 2019 có hiệu lực từ ngày 01/07/2020.
• Thông tư 01/2021/TT-BKHĐT có hiệu lực từ ngày 01/05/2021.

Hộ kinh doanh cá thể là mô hình kinh doanh rất phổ biến ở nước ta. Với đặc điểm đơn giản, dễ quản lý, không cần bận tâm về sổ sách kế toán nên hộ kinh doanh được nhiều cá nhân, hộ gia đình lựa chọn thành lập. Tuy nhiên, nguồn vốn của hộ kinh doanh chủ yếu dựa vào vốn tự có của chủ hộ, nên trong những giai đoạn khó khăn nhiều hộ kinh doanh đã phải lựa chọn phương án giải thế.

Giải thể hộ kinh doanh là gì?

Giải thể hộ kinh doanh là quá trình chấm dứt hoạt động kinh doanh của hộ kinh doanh, đồng nghĩa với việc ngừng cung cấp hàng hóa, dịch vụ ra thị trường. Khi một hộ kinh doanh giải thể, nghĩa là giấy phép kinh doanh sẽ không còn hiệu lực và các hoạt động liên quan đến kinh doanh của hộ đó sẽ chấm dứt.

Các trường hợp giải thể hộ kinh doanh cá thể

Hộ kinh doanh cần thực hiện thủ tục giải thể (hay còn gọi là thủ tục chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh) trong các trường hợp sau:

Chủ hộ kinh doanh tự nguyện chấm dứt hoạt động

Việc chủ hộ kinh doanh tự nguyện thực hiện thủ tục đóng hộ kinh doanh có thể xuất phát từ 1 trong 2 lý do sau:

• Hộ kinh doanh gặp nhiều khó khăn trong quá trình hoạt động, dẫn đến thua lỗ và không còn khả năng tiếp tục duy trì.
• Chủ hộ không còn nhu cầu tiếp tục kinh doanh và chủ động quyết định chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh.

Chuyển đổi mô hình kinh doanh

Chủ hộ kinh doanh muốn chuyển từ mô hình hộ kinh doanh thành doanh nghiệp để mở rộng quy mô, bổ sung ngành nghề kinh doanh…

Bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh

Hộ kinh doanh bị cơ quan có thẩm quyền thu hồi Giấy phép kinh doanh theo quy định của pháp luật.

Thay đổi địa chỉ kinh doanh sang quận/tỉnh khác

Hộ kinh doanh muốn thay đổi địa chỉ sang quận/tỉnh khác có thể thực hiện giải thể hộ kinh doanh ở địa chỉ cũ để đăng ký hoạt động lại ở địa chỉ mới.

Điều kiện để được giải thể hộ kinh doanh là gì?

Dưới đây là những điều kiện quan trọng cần đáp ứng trước khi thực hiện thủ tục giải thể.

Không còn nghĩa vụ thuế chưa hoàn thành

Đây là điều kiện bắt buộc và quan trọng nhất. Trước khi giải thể, hộ kinh doanh phải hoàn tất toàn bộ nghĩa vụ thuế, bao gồm:

• Thuế môn bài (nếu còn kỳ chưa nộp).
• Thuế GTGT, thuế TNCN (nếu thuộc diện kê khai).
• Thuế khoán còn nợ (đối với hộ khoán).
• Các khoản truy thu, tiền phạt chậm nộp (nếu có).
• Báo cáo tình hình sử dụng hóa đơn (nếu đã phát hành hóa đơn).
• Hủy hóa đơn còn tồn chưa dùng (đối với hộ đã đặt in/đặt mua).

Cơ quan thuế chỉ xác nhận đóng mã số thuế khi hộ không còn nợ thuế. Nếu còn nợ, hồ sơ giải thể sẽ bị trả lại hoặc yêu cầu bổ sung.

Đã thanh lý các khoản nợ và nghĩa vụ tài chính

Ngoài nghĩa vụ thuế, hộ kinh doanh còn phải thanh lý:

• Nợ nhà cung cấp
• Nợ tiền hàng chưa trả
• Nợ khách hàng đặt cọc
• Lương, thưởng, trợ cấp cho người lao động (nếu có)
• Hợp đồng còn hiệu lực (mặt bằng, dịch vụ, vận chuyển, …)

Việc thanh lý nên lập biên bản để lưu trữ nhằm hạn chế tranh chấp về sau. Trường hợp hộ kinh doanh nợ nhưng chưa thể thanh toán vẫn phải có thỏa thuận bằng văn bản với bên cho vay/bên liên quan và cam kết trách nhiệm của chủ hộ.

Chủ hộ phải ra quyết định giải thể bằng văn bản

Giải thể chỉ hợp lệ khi chủ hộ ban hành: Quyết định giải thể và Thông báo chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh. Các văn bản này gồm các thông tin:

• Tên hộ kinh doanh
• Địa điểm kinh doanh
• Lý do giải thể
• Thời điểm chấm dứt
• Trách nhiệm thanh lý tài sản, nợ
• Chữ ký chủ hộ và đóng dấu (nếu có)

Đây là căn cứ để cơ quan đăng ký kinh doanh tiếp nhận hồ sơ.

Hoàn tất thủ tục với cơ quan thuế trước khi nộp lên UBND

Thứ tự chuẩn thường là:

1. Làm việc với cơ quan thuế → xin xác nhận hoàn tất nghĩa vụ thuế
2. Sau khi có xác nhận → nộp hồ sơ giải thể tại UBND cấp huyện

Không làm đúng thứ tự này rất dễ dẫn đến việc hồ sơ bị trả lại.

Trả lại giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh

Khi nộp hồ sơ, chủ hộ cần trả lại: Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh bản gốc và Giấy xác nhận ngành nghề đủ điều kiện (nếu ngành kinh doanh thuộc diện cấp phép). UBND sẽ thu hồi hoàn toàn để thực hiện thủ tục xóa thông tin hộ kinh doanh trên hệ thống.

Hộ kinh doanh không đang trong quá trình bị kiểm tra hoặc xử lý vi phạm

Theo quy định thực tế áp dụng tại nhiều quận, huyện nếu hộ kinh doanh đang bị kiểm tra thuế hoặc bị xử phạt hành chính hoặc đang liên quan đến vụ tranh chấp/hợp đồng chưa giải quyết thì thủ tục giải thể sẽ tạm dừng.

Trường hợp hộ bị nghi ngờ/điều tra liên quan hoạt động trái pháp luật (buôn lậu, hàng cấm, gian lận thuế…), việc giải thể sẽ bị tạm hoãn.

Khi đủ các điều kiện này, hộ kinh doanh có thể thực hiện thủ tục giải thể nhanh chóng và tránh rủi ro bị xử phạt.

Thủ tục giải thể hộ kinh doanh

Bước 1: Đóng mã số thuế hộ kinh doanh

Để hoàn tất thủ tục giải thể hộ kinh doanh, chủ hộ cần thực hiện các bước sau:

Hoàn thành nghĩa vụ thuế và nghĩa vụ với người lao động, chủ nợ

• Nghĩa vụ với người lao động và chủ nợ: Thanh toán đầy đủ các khoản lương, thưởng và các khoản nợ cho người lao động và chủ nợ. Nếu chưa thanh toán hết ngay, cần có biên bản thỏa thuận với người lao động hoặc chủ nợ về phương án xử lý nợ sau này.
• Nghĩa vụ với cơ quan thuế: Liên hệ với cán bộ quản lý thuế để kiểm tra và hoàn tất nghĩa vụ thuế, bao gồm thanh toán các khoản thuế phát sinh và nộp các tờ khai, báo cáo chưa thực hiện (nếu có).

Nộp hồ sơ đóng mã số thuế 

Hồ sơ cần nộp bao gồm:

• Văn bản đề nghị chấm dứt hiệu lực mã số thuế (Mẫu số 24/ĐK-TCT  ban hành kèm theo Thông tư số
  86/2024/TT-BTC);
• Bản gốc giấy chứng nhận đăng ký thuế của hộ kinh doanh;
• Bản photo giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh.

Nơi nộp hồ sơ: Nộp trực tiếp tại Thuế cơ sở.

Quy trình xử hồ sơ

Trong vòng 2 ngày làm việc:

Thuế cơ sở ra thông báo về việc người nộp thuế ngừng hoạt động và đang làm thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế.

Cập nhật trạng thái mã số thuế của hộ kinh doanh từ “Đang hoạt động” sang “Ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế.”

Trong vòng 02 ngày làm việc tiếp theo:

Cơ quan thuế cấp Thông báo về việc chấm dứt hiệu lực mã số thuế của hộ kinh doanh (Mẫu số 18/TB-ĐKT).

Cấp thông báo xác nhận hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Bước 2: Chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh tại cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã

Sau khi hoàn tất thủ tục đóng mã số thuế, thực hiện các bước sau tại Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi cấp giấy phép hoạt động cho hộ kinh doanh:

Hồ Sơ Chấm Dứt Hoạt Động Hộ Kinh Doanh

• Bản gốc giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh.
• Thông báo về việc chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh.
• Thông báo về việc chấm dứt hiệu lực mã số thuế của hộ kinh doanh do cơ quan thuế cấp.
• Bản sao công chứng biên bản họp của các thành viên hộ gia đình về việc chấm dứt hoạt động hộ kinh
• doanh (nếu các thành viên cùng thành lập hộ kinh doanh).

Nơi nộp hồ sơ: Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi cấp giấy phép hoạt động.

Quy Trình Xử Lý Hồ Sơ. Trong vòng 3 ngày làm việc: Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã sẽ ra thông báo về việc chấm dứt hoạt động cho hộ kinh doanh cá thể.

Việc giải thể hộ kinh doanh cần được thực hiện theo đúng quy trình pháp lý để đảm bảo tất cả nghĩa vụ và yêu cầu pháp lý được hoàn tất. Quy trình này bao gồm cả việc hoàn thành nghĩa vụ thuế và các nghĩa vụ khác, cũng như thực hiện các thủ tục tại cơ quan đăng ký kinh doanh.

Trọn gói dịch vụ giải thể hộ kinh doanh cá thể tại Song Minh

Để hỗ trợ hộ kinh doanh hoàn thành thủ tục giải thể một cách nhanh chóng, Song Minh hiện cung cấp dịch vụ chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh cá thể trên toàn quốc thông tin tham khảo như sau:

Chi phí dịch vụ giải thể hộ kinh doanh trọn gói

Tổng phí dịch vụ giải thể hộ kinh doanh cá thể tại Song Minh như sau:

• Tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh: 1.000.000 đồng.
• Tại các khu vực khác: Liên hệ để được tư vấn chi tiết và nhận báo giá chính xác, cụ thể.

Mọi thông tin về chi phí dịch vụ luôn được Song Minh tư vấn chi tiết và thông báo rõ ràng ngay từ đầu, đồng thời cam kết cụ thể trên hợp đồng nên khách hàng hoàn toàn có thể an tâm.

Thời gian hoàn thành dịch vụ

Sau 3 – 5 ngày làm việc, kể từ khi tiếp nhận đủ thông tin từ khách hàng, Song Minh sẽ hoàn thành thủ tục giải thể hộ kinh doanh cá thể.

Quy trình cung cấp dịch vụ cụ thể như sau:

• Bước 1: Tư vấn mọi thông tin về điều kiện, thủ tục cũng như hồ sơ có liên quan đến việc giải thể hộ kinh doanh cá thể.
• Bước 2: Tư vấn, hướng dẫn khách hàng hoàn thành các khoản nợ tiền thuế (thuế khoán, thuế môn bài), nộp bổ sung các báo cáo cùng tờ khai còn thiếu của HKD (nếu có).
• Bước 3: Chuẩn bị hồ sơ giải thể hộ kinh doanh, sau đó trình khách hàng ký tận nơi.
• Bước 4: Thay mặt khách hàng nộp hồ sơ, theo dõi hồ sơ, xử lý các vấn đề phát sinh (nếu có) và nhận kết quả đóng mã số thuế tại cơ quan thuế.
• Bước 5: Thay mặt khách hàng thực hiện thủ tục trả giấy phép kinh doanh tại Ủy ban nhân dân cấp quận/huyện.
• Bước 6: Thay mặt khách hàng nhận kết quả về việc giải thể hộ kinh doanh.
• Bước 7: Bàn giao kết quả tận nơi cho hộ kinh doanh.
• Bước 8: Tư vấn các thủ tục thành lập doanh nghiệp, công ty (trường hợp khách hàng có nhu cầu).

Lưu ý:

Thời gian triển khai và hoàn thành thủ tục giải thể HKD có thể bị kéo dài nếu chủ HKD còn các khoản phạt thuế, nợ thuế chưa hoàn thành hoặc không nộp báo cáo, tờ khai theo yêu cầu của Cơ quan thuế.

Thông tin khách hàng cần cung cấp

Yêu cầu về mặt thông tin cần cung cấp khi sử dụng dịch vụ giải thể hộ kinh doanh tại Song Minh rất đơn giản, bao gồm 3 đầu mục giấy tờ sau:

• Mã số thuế HKD.
• Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh cá thể (bản gốc).
• Giấy chứng nhận đăng ký thuế của HKD cá thể (bản gốc).

Hộ kinh doanh chấm dứt hoạt động kinh doanh mà không thông báo thì bị phạt bao nhiêu?

Theo Điều 63 Nghị định 122/2021/NĐ-CP, có quy định chi tiết về việc đóng mã số thuế hộ kinh doanh. Dưới đây là nội dung chi tiết từ các điểm quy định này:

Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau:

• Không báo cáo tình hình kinh doanh theo yêu cầu của cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã;
• Thay đổi chủ hộ kinh doanh nhưng không gửi hồ sơ thông báo thay đổi nội dung đăng ký hộ kinh doanh đến cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đã đăng ký;
• Tạm ngừng kinh doanh, tiếp tục kinh doanh trước thời hạn đã thông báo nhưng không gửi thông báo bằng văn bản cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đã đăng ký;
• Chuyển địa điểm kinh doanh nhưng không thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã;
• Chấm dứt hoạt động kinh doanh dưới hình thức hộ kinh doanh mà không thông báo hoặc không nộp lại bản gốc Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã;
• Thay đổi ngành, nghề kinh doanh nhưng không gửi thông báo đến cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi hộ kinh doanh đặt trụ sở chính;
• Hoạt động kinh doanh tại nhiều địa điểm nhưng không thông báo cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đặt trụ sở hộ kinh doanh, cơ quan thuế, cơ quan quản lý thị trường. Trường hợp có vi phạm pháp luật về thuế thì xử lý theo quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế.

Biện pháp khắc phục hậu quả:

• Buộc báo cáo tình hình kinh doanh theo yêu cầu đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm a khoản 1 Điều này;
• Buộc thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh cấp huyện đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm b, điểm
• điểm d, điểm đ, điểm e và điểm g khoản 1 Điều này.

Việc nắm rõ các trường hợp giải thể hộ kinh doanh cá thể giúp chủ hộ chủ động thực hiện thủ tục chấm dứt hoạt động đúng thời điểm và đúng quy định pháp luật. Khi giải thể kịp thời, hộ kinh doanh sẽ tránh được các rủi ro về thuế, nghĩa vụ tài chính và trách nhiệm pháp lý phát sinh về sau. Do đó, ngay khi thuộc một trong các trường hợp phải hoặc nên giải thể, chủ hộ cần rà soát lại tình trạng hoạt động và thực hiện thủ tục đầy đủ để đảm bảo quyền lợi và tuân thủ quy định hiện hành.

Một số câu hỏi thường gặp khi giải thể hộ kinh doanh

Giải thể hộ kinh doanh cá thể xảy ra khi nào?

Nộp hồ sơ giải thể hộ kinh doanh ở đâu?

Có bắt buộc phải hoàn thành nghĩa vụ thuế trước khi giải thể hộ kinh doanh không?